Bạn có biết rằng, kho xăng dầu là một trong những ngành công nghiệp đóng vai trò quan trọng trong đời sống kinh tế xã hội, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ ô nhiễm môi trường? Nước thải từ kho xăng dầu chứa đựng những chất độc hại, khó xử lý, đe dọa đến nguồn nước và hệ sinh thái. Chính vì vậy, việc xử lý nước thải kho xăng dầu hiệu quả là một vấn đề cấp thiết, đòi hỏi những giải pháp kỹ thuật tiên tiến và phù hợp.
Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về loại nước thải đặc thù này, từ nguồn gốc, tính chất độc hại cho đến những giải pháp công nghệ tối ưu nhất hiện nay. Cùng SKY Tech khám phá những thách thức và giải pháp xử lý nước thải kho xăng dầu hiệu quả, góp phần bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.
Tổng quan về nước thải kho xăng dầu
Kho xăng dầu là cơ sở lưu trữ và phân phối xăng dầu trung gian giữa nhà cung cấp và nhà tiêu dùng. Nước thải phát sinh từ các hoạt động như cấp phát, vận chuyển xăng dầu, vệ sinh thiết bị máy móc. Chúng chứa các thành phần dầu thô, dầu đã qua xử lý cùng các chất hữu cơ, vô cơ.
Xăng dầu là chất lỏng nhẹ hơn nước, không hòa tan, oxy hóa chậm nên dễ tích tụ, gây ô nhiễm môi trường kéo dài. Khi thải ra môi trường sẽ ảnh hưởng đến môi trường của nước, đất và chất lượng không khí. Nước thải kho xăng dầu cần được xử lý kỹ càng trước khi thải ra ngoài để bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng. Quá trình xử lý phải đảm bảo tiêu chuẩn mức độ ô nhiễm cho phép.
Nguồn gốc phát sinh nước thải
Có nhiều nguồn phát sinh nước thải xăng dầu. Nhìn chung, có hai nguồn phổ biến nhất:
Khu vực kho chứa
Nước thải phát sinh từ việc làm mát, cọ rửa và bảo dưỡng các thiết bị lưu trữ xăng dầu như bồn chứa. Ngoài ra, nước mưa rơi trên kho chứa cũng có thể bị nhiễm xăng dầu rò rỉ.
Khu vực cảng tiếp nhận
- Nước thải từ quá trình vệ sinh tàu thủy vận chuyển xăng dầu. Khi rửa tàu, xăng dầu bám trên thân tàu sẽ được thu gom cùng nước rửa.
- Nước đường ống kéo từ tàu lên bờ. Khi xả hết xăng dầu trong ống dẫn, phần dư sẽ theo nước xả ra.
- Rò rỉ xăng dầu từ quá trình vận chuyển trong cảng tiếp nhận.
Tính chất đặc trưng của nước thải kho xăng dầu
Thành phần
- Xăng dầu là thành phần chủ yếu có trong nước thải do hoạt động vận chuyển và xử lý. Xăng dầu có tính chất nhẹ hơn nước và không hòa tan nên dễ bám lại trên bề mặt và các thiết bị.
- Các hợp chất hữu cơ trong xăng như benzen, toluene, xylene. Đây là các chất có tính độc hại cao đối với môi trường.
- Chất vô cơ như kim loại nặng như chì, đồng, kẽm có trong thành phần xăng do quá trình sản xuất và rò rỉ từ thiết bị chứa, vận chuyển xăng dầu.
- Trong chất rắn lơ lửng gồm có bụi than, tro xỉ kim loại từ hoạt động vận chuyển và xử lý .
- Thành phần vi sinh: Vi khuẩn, đại khuẩn phát triển trong môi trường nước thải.
- Chất dinh dưỡng như Nitơ, phốtpho từ các phụ gia kỹ thuật sử dụng cho xăng dầu.
Tính chất độc hại
Nước thải kho xăng dầu có chứa nhiều thành phần độc hại, chủ yếu là các loại dầu khoáng không tan, cùng với các chất phụ gia, cặn bẩn, kim loại nặng, chất hoạt động bề mặt, và nhiều chất độc hại khác.
- Dầu khoáng: Không tan trong nước, khó phân hủy, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường nước, ảnh hưởng đến hệ sinh vật thủy sinh và sức khỏe con người.
- Chất phụ gia: Các chất phụ gia trong xăng dầu có thể chứa các kim loại nặng, chất độc hại, gây ô nhiễm môi trường đất, nước và không khí.
- Cặn bẩn, kim loại nặng: Làm ô nhiễm nguồn nước, ảnh hưởng đến sức khỏe con người, gây hại cho hệ sinh thái.
- Chất hoạt động bề mặt: Gây ảnh hưởng đến quá trình xử lý nước thải, làm giảm hiệu quả của các phương pháp xử lý.
Tại sao cần xử lý nước thải nhiễm dầu?
Nước thải kho xăng dầu chứa lượng lớn xăng dầu cùng các chất hữu cơ, vô cơ độc hại như benzen, chì, kim loại nặng. Xăng dầu không hòa tan trong nước mà tách thành lớp nhẹ hơn nước. Nếu thải sẽ bám lâu dài trên bề mặt đất, nước gây ảnh hưởng đến sinh vật.
Các thành phần độc hại trong nước thải như benzen có khả năng gây ung thư. Chúng có thể tiếp xúc với con người qua đường ăn uống hoặc hít phải. Nếu thải trực tiếp xuống các khu dân cư sẽ làm ô nhiễm nguồn nước, làm giảm chất lượng cuộc sống.
Phải xử lý loại bỏ xăng dầu, các chất độc hại trước khi thải ra môi trường theo quy định. Bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Quy trình xử lý nước thải kho xăng dầu
Bước 1: Thu gom nước thải
Tại các khu vực có nguy cơ ô nhiễm cao như khu chứa xăng, sân bãi chuyển hàng, bến bãi tàu thuyền sẽ được lắp đặt hệ thống ống dẫn nước thải bằng vật liệu chịu ăn mòn và có độ bền cao. Qua đó, mọi lượng nước thải từ những điểm này sẽ được dẫn theo ống qua trạm bơm đưa về bể thu gom trung tâm.
Bể thu gom sẽ tiếp nhận toàn bộ lượng nước thải từ các điểm phát sinh sau khi đã thu gom. Bước này giúp tập trung được nguồn nước để xử lý thuận lợi hơn trong các bước tiếp theo.
Bước 2: Phân loại xăng dầu
Sau khi thu gom, bước tiếp theo là phân loại xăng dầu. Đây là bước quan trọng nhằm loại bỏ chất ô nhiễm chính là xăng dầu khỏi nước thải.
Toàn bộ nước thải thu gom được sẽ dẫn vào bể phân loại. Bể phân loại được thiết kế dựa trên tính chất xăng dầu nổi trên mặt nước. Trong quá trình để im, xăng dầu sẽ tự động nổi lên tạo thành lớp riêng biệt. Lớp xăng dầu được thu hồi bằng các vòi hút trên mặt nước. Phần còn lại chủ yếu là nước bị ô nhiễm sẽ được dẫn xuống, tiếp tục cho các bước xử lý tiếp theo như khử tạp chất, xử lý sinh học…
Bước 3: Trộn đều và khử tạp chất
Sau khi được phân loại toàn bộ nước thải từ bước 2 sẽ được bơm vào bể trộn. Tại đây, nước được trộn đều bằng các cánh quạt trong bể để tạo ra sự trao đổi hóa chất đều ở mọi vị trí.
Sau đó, phương pháp khử tạp chất hóa học sẽ được áp dụng. Các chất khử kim loại nặng như hydrôxit natri, hydrôxit kali được bơm vào và trộn đều. Qua đó, kim loại nặng như chì, đồng sẽ kết tủa và lắng xuống đáy bể dưới dạng các cloua kim loại.
Bước 4: Xử lý sinh học
Sau khi được dẫn vào bể xử lý sinh học. Trước tiên, các vi sinh vật được làm giàu từ bể nuôi cấy được bổ sung vào bể.
Trong môi trường có oxy phù hợp, các vi sinh vật sẽ tiến hành quá trình phân hủy các chất thải hữu cơ theo phản ứng:
CH3CH2OH + O2 → CO2 + H2O
Nhờ đó, chất ô nhiễm hữu cơ như xeton, axit béo cacbon ngắn… sẽ dần bị phân hủy thành các sản phẩm cuối cùng là carbon dioxit, nước.
Bước 5: Phương pháp vật lý hóa học
Sử dụng than hoạt tính để hấp phụ các chất hữu cơ màu. Theo phản ứng:
CxHyOz + xC -> xCO2 + y/2H2
Oxit flo (OCl2) được bơm vào nước thải. Oxit flo phản ứng với các hợp chất hữu cơ có mùi tạo thành các hợp chất ít mùi hơn:
R-CH=O + OCl2 -> R-COCl + HCl
Sử dụng NaOH hoặc H2SO4 để đưa pH nước thải về khoảng 6-8 theo tiêu chuẩn trước khi xả.
Khi kết hợp xử lý các phương pháp này giúp loại bỏ hiệu quả các chất ô nhiễm còn lại, đảm bảo chất lượng nước thải cuối cùng theo tiêu chuẩn QCVN 29:2010/BTNMT.
Ưu điểm của hệ thống xử lý nước thải kho xăng dầu
- Loại bỏ trên 95% chất ô nhiễm như xăng dầu, kim loại nặng, đạt tiêu chuẩn xả thải.
- Các thiết bị đơn giản, dễ vận hành, ít chi phí bảo trì so với xử lý tập trung.
- Chi phí đầu tư, vận hành thấp hơn 70-80% so với xử lý tại nhà máy.
- Không sử dụng hóa chất độc hại, khả năng xử lý đa dạng chất ô nhiễm.
- Lắp đặt ngay tại kho xăng, tiết kiệm diện tích, giảm chi phí vận chuyển nước thải.
- Toàn bộ quy trình được giám sát, điều khiển tập trung. Dễ xử lý sự cố.
Kết luận
Nước thải kho xăng dầu, với thành phần phức tạp và tính độc hại cao, là một mối nguy hại nghiêm trọng đối với môi trường và sức khỏe con người. Xử lý nước thải kho xăng dầu không chỉ là trách nhiệm mà còn là sự cần thiết để bảo vệ nguồn nước sạch, đảm bảo sự phát triển bền vững của xã hội.
SKY Tech, với kinh nghiệm và chuyên môn trong lĩnh vực xử lý nước và bảo vệ môi trường, cam kết đồng hành cùng các doanh nghiệp trong ngành xăng dầu để xây dựng hệ thống xử lý nước thải hiện đại, hiệu quả, góp phần bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.
Hãy liên hệ với chúng tôi để được tư vấn giải pháp xử lý nước thải phù hợp nhất với nhu cầu của doanh nghiệp bạn.